2014 жылдың маусым–шілде айларында Данг Лам Куок Б. мырза өмірді сақтандыруға жалпы құны миллиардтаған донг болатын үш өтініш берген. Екі келісімшарт 1,5 млрд донгтан, ал үшіншісі 2,5 млрд донг көлемінде жасалған. Пайда алушылар ретінде оның анасы, жұбайы және баласы көрсетілген. Сақтандыру компаниясы медициналық тексерістен кейін өтініштерді мақұлдап, анықталған денсаулық мәселелеріне байланысты сақтандыру жарнасын арттырған.
Алайда сот процесі барысында белгілі болғандай, келісімшарттарға қол қойылғанға дейін Б. мырза Вьетнамдағы және шетелдегі бірнеше медициналық мекемелерде тексеруден өтіп, ем қабылдаған. Талдау нәтижелері оның ағзасында ауыр сатыдағы метастатикалық қатерлі ісік бар екенін растаған. Дегенмен ол сақтандыруға өтініш берген кезде де, медициналық тексерулер барысында да бұл деректерді көрсетпеген.
Сақтанушы 2015 жылғы 12 наурызда қайтыс болған. Оның өлімінен кейін отбасы сақтандыру төлемін талап етіп жүгінгенімен, компания төлем жасаудан бас тартқан. Себеп ретінде сақтандырушы денсаулық жағдайына қатысты шынайы және толық ақпарат бермеу міндетінің бұзылғанын көрсеткен.
Іс бірнеше сот сатысынан өткен. 2017 жылы бірінші сатыдағы сот отбасының талабын қанағаттандырып, сақтандыру компаниясын төлем жасауға міндеттеген. Алайда апелляциялық сот бұл шешімді жойып, сақтанушының өз диагнозын толық біліп, ем алып жүргенін, бірақ келісімшарт жасау кезінде бұл туралы хабарламағанын анықтаған.
Сот сақтандыру компаниясы жүргізетін медициналық тексеріс сақтанушыны толық әрі шынайы ақпарат беру міндетінен босатпайтынын ерекше атап өтті. Бұл міндет заңда да, шарт талаптарында да нақты бекітілген. Жоғарғы халық соты апелляциялық шешімді өзгеріссіз қалдырып, төлемнен бас тартуды заңды деп таныды.
Келісімшарт талаптарына сәйкес, бірінші жылы қайтарылатын сома іс жүзінде нөлге тең болғандықтан, отбасы айтарлықтай өтемақы ала алмаған. Істі қарау нәтижесінде Жоғарғы халық сотының сот алқасы прецедент қалыптастырды: егер сақтанушы өзіндегі ауыр ауру туралы біле тұра оны шартқа қол қою кезінде шынайы түрде хабарламаса, сақтандыру компаниясы сақтандыру жағдайы туындаған кезде төлем жасау міндетінен босатылады.
Ашық дереккөздерден алынған фото
