Ресми деректерге сәйкес, 2025 жылы ӨЖС нарығы белсенді өсуді жалғастырды. Әсіресе білімге арналған жинақ бағдарламалары сегментінде айқын динамика байқалады. Мәселен, Мемлекеттік білім беру жинақтау жүйесі (МБЖЖ) бойынша сақтандыру сыйақыларының көлемі 2024 жылмен салыстырғанда 66,3%-ға артқан. Бұл отбасылардың балалардың біліміне арналған ұзақ мерзімді жинақ бағдарламаларына деген жоғары қызығушылығын көрсетеді.
«Айта кету керек, бұл өсімнің елеулі бөлігі МБЖЖ аясындағы білім жинақтарын мемлекеттік ынталандыру шараларының арқасында қалыптасып отыр. Оның ішінде жыл сайынғы мемлекеттік сыйақылар және тиісті бағдарламалардың дамуы бар. Бұл мұндай өнімдерді отбасылық жоспарлау үшін тартымды етеді. Жалпы алғанда, клиенттер ӨЖС-ты тек жинақ құралы емес, сонымен қатар жинақ, сақтандыру қорғанысы және кейбір бағдарламалардағы мемлекеттік қолдауды біріктіретін ұзақ мерзімді қаржылық жоспарлау құралы ретінде көбірек қарастырып жатыр», – деп атап өтті «Nomad Life» ӨСК баспасөз қызметі.
«МАК» ӨСК-де өмірді сақтандыру компаниясы СТКБҚ кепілдіктерінің кеңеюі нарық өсімінің маңызды, бірақ жалғыз факторы емес екенін айтады. ҚҚҚДРА деректеріне сәйкес, енгізілген түзетулер шынымен де өмірді жинақтаушы сақтандырудың барлық түрлерін қамтып, азаматтардың жинақтарының сақталуына және өнімге деген сенімнің артуына ықпал етуі тиіс.
«Сонымен қатар өмірді сақтандыру нарығының өсуі бірнеше фактордың жиынтығымен байланысты: халықтың ұзақ мерзімді жинақ құралдарына қызығушылығының артуы, банктік депозиттерге балама іздеу, сату арналарының цифрлануының дамуы, қаржылық сауаттылықтың күшеюі және отбасының қаржылық қорғанысына деген қажеттіліктің өсуі. Сондықтан СТКБҚ кепілдіктерін жүйелік сенім факторы ретінде қарастыру қажет, ол ӨЖС өнімдеріне қалыптасқан сұранысты күшейтеді», – деп атап өтті «МАК» ӨСК баспасөз қызметі.
СТКБҚ кепілдіктерінің кеңеюі салаға деген сенімді арттырып, клиенттер үшін маңызды сенімділік сигналына айналды. Бірақ нарықтың өсуіне басқа да факторлар әсер етті — мемлекеттік қолдауы бар білім жинақтау бағдарламаларының дамуы, қаржылық сауаттылықтың артуы, сақтандыру өнімдерінің танымал болуы және азаматтардың болашақты жоспарлауға деген саналы көзқарасы.
«Біз ӨЖС-қа деген қызығушылықтың, ең алдымен, балалардың білім алуы, қаржылық резерв қалыптастыру немесе қосымша капитал жинау сияқты ірі болашақ шығындарды жоспарлап отырған отбасылар тарапынан өсіп жатқанын байқаймыз. Бағдарламаны таңдауда клиенттер тек ықтимал табыстылыққа ғана емес, сонымен қатар сақтандыру қорғанысы мен мемлекеттік кепілдіктердің болуына да көбірек мән береді», – деп атап өтті «Nomad Life» ӨСК өкілдері.
«Freedom Life» ӨСК басқарма төрағасы Азамат Ердесовтің айтуынша, СТКБҚ барлық ӨЖС түрлеріне кепілдікті кеңейткеннен кейін, бұрын негізінен банк депозиттерін қарастырған клиенттер тарапынан қызығушылық артқан.
«Сонымен бірге депозит пен ӨЖС әртүрлі міндеттерді шешетінін түсіну маңызды. Депозит көбіне қысқа мерзімді қаражат сақтау және жинақтау құралы болса, ӨЖС ұзақ мерзімді жинақ пен сақтандыру қорғанысын біріктіреді. Сақтандыру жағдайы туындаған кезде бағдарлама өз негізгі міндетін — сақтандырылған тұлғаның отбасына қаржылық қолдау көрсету немесе белгіленген мақсатқа жетуді қамтамасыз етуді жалғастырады. Жалпы алғанда, бүгінде қазақстандықтар әртүрлі мақсаттар үшін бірнеше қаржы құралдарын қатар қолдануға көбірек бейім, оның ішінде ұзақ мерзімді жинағы бар өмірді сақтандыру да бар», – деді спикер.
Нарықты бағалау
Нарық қатысушыларының пікірінше, Қазақстанда өмірді жинақтаушы сақтандырудың тұрақты дамуы үшін жеке тұлғаларға арналған салықтық ынталандыруларды енгізу, халықтың қаржылық сауаттылығын арттыру және процестерді цифрландыру қажет.
«Біз Қазақстанда өмірді жинақтаушы сақтандырудың тұрақты дамуы үшін салықтық ынталандыру, қаржылық сауаттылықты арттыру және процестерді цифрландыруды қамтитын кешенді тәсіл қажет деген пікірмен келісеміз. Бұл шаралардың барлығы бірін-бірі толықтырады, алайда қазіргі кезеңде халықтың қаржылық сауаттылығын арттыру және цифрлық қызметтерді дамыту ерекше өзекті», – деп атап өтті «Халык-Life» ӨСК өкілдері.
Компанияда цифрландыру сақтандыру өнімдерін клиенттер үшін қолжетімді әрі ыңғайлы ететінін айтады. Онлайн рәсімдеу, қашықтан сәйкестендіру, клиенттік жолды жеңілдету және цифрлық сервистерді дамыту қызмет көрсету жылдамдығын арттырып, өмірді сақтандыруды түсінікті әрі жаппай өнімге айналдыруға мүмкіндік береді.
Азамат Ердесовтің пікірінше, өмірді жинақтаушы сақтандыру бағдарламаларын одан әрі дамыту үшін кешенді тәсіл қажет. Қазіргі уақытта ең өзекті бағыттар — халықтың қаржылық сауаттылығын арттыру және процестерді одан әрі цифрландыру.
«Көптеген қазақстандықтар әлі күнге дейін ӨЖС-тың жұмыс істеу принциптері мен оның басқа қаржы құралдарынан айырмашылығын толық түсіне бермейді. Сондықтан клиенттерге түсінікті әрі қолжетімді ақпарат беру маңызды рөл атқарады. Салықтық ынталандырулар да нарықтың қосымша драйверіне айналуы мүмкін, әсіресе халық арасында ұзақ мерзімді жинақ мәдениетін қалыптастыру тұрғысынан», – деп атап өтті «Freedom Life» ӨСК басқарма төрағасы.
СТКБҚ -нің өмірді жинақтаушы сақтандырудың барлық түрлеріне кепілдіктерді кеңейтуі нарық үшін маңызды сигналдардың бірі болды. Дегенмен, сақтандырушылардың өздері атап өткендей, негізгі өсім драйверлері — қаржылық сауаттылықты арттыру, цифрлық сервистерді дамыту, салықтық ынталандырулар және қазақстандықтардың отбасылық бюджетті жоспарлауға деген саналы көзқарасы.
